Welzijn van Wilde Dieren

Tijdens de cursus werk je een eigen casus uit. Je leert op welke manier je het vijf-domeinenmodel van Mellor kan toepassen om welzijnsproblemen bij wilde diersoorten te analyseren en hun langetermijneffecten te beoordelen. Je verdiept je in de wet- en regelgeving en de partijen die een rol spelen binnen de casus en duikt dieper in de gedragsmatige en fysiologische behoeften van de gekozen diersoort.

Met wetenschappelijk onderbouwde meetmethodieken leer je welzijn beoordelen en gebruik je gradaties om de impact van oplossingen te wegen. Op basis daarvan formuleer je een praktisch, visueel onderbouwd advies waarmee betrokken partijen direct aan de slag kunnen. Eisen van de casus: een diergericht vraagstuk met betrekking tot beheer en/of behoud van een in het wild levend dier in Nederland (dit mag ook een exoot zijn). Denk aan grote grazers, maar ook kleine dieren zoals vleermuizen, dassen, konijnen, verschillende vogelsoorten of vissen.

Professionals die in hun werk te maken hebben met wilde dieren en de invloed van menselijk handelen op hun welzijn. Dit kunnen onder andere zijn: ecologisch adviseurs, natuurbeheerders, beleidsmedewerkers, wildlife managers en medewerkers van natuurorganisaties die betrokken zijn bij vraagstukken rondom natuurbeheer, biodiversiteit en populatiemanagement.

In hun werk beslissen deze professionals regelmatig over het beheer van wilde dieren, het oplossen van mens-dierconflicten en het beoordelen van de effecten van menselijke activiteiten op dieren in het wild.

Lesdag 1 (4 uur):

Onderwerpen:
Welzijn, Wetgeving en Meetmethodieken

• Wanneer spreken we over een wild dier?
• Wilde dieren in Nederland
• Ethische vraagstukken (opdracht)
• Blik op dierenwelzijn 
• Mellor’s 5 domains
• Waarom is welzijn belangrijk?
• Welke wetgeving bestaat er voor wilde dieren (opdracht): Eigen casus uitwerken
• Probleemstelling formuleren
• Stakeholders analyses
• Huidige omgangsvormen
• Meetmethodieken met betrekking tot welzijn van wilde dieren
• Voorbeelden van verschillende meetmethodieken, voor en nadelen
• Meetmethodieken eigen casus achterhalen en klassikaal bespreken

Lesdag 2 (4 uur)

Onderwerp:
Praktijkdag - Bezoek aan Natuurpark Lelystad of ander natuurgebied (Oostvaardersplassen/Hoge Veluwe)

• Hoe bepaal je of de dieren/groep gezond zijn van een afstand?
• Hoe worden de populaties en individuen gemanaged?
• Hoe moet het gebied eruitzien om de dieren gezond te houden?

Lesdag 3 (4 uur) 

Onderwerpen:
Nabespreken praktijkdag
Management en beheermethoden ten opzichte van welzijn

• Voor- en nadelen van verschillende managementmethodieken ten opzichte van welzijn (lethal, non-lethal, overig)
• Welzijn inzichtelijk maken met het bepalen van gradaties

Welzijnsanalyse

• Welke impact hebben de oplossingen op het welzijn van een dier? Hoe weeg je dit af en maak je de juiste keuze?

Oplossingen voor welzijnsproblemen met betrekking tot wilde dieren

• Verschillende voorbeelden van oplossingen uit de praktijk en de voor- en nadelen van deze oplossingen.
• Zelf werken aan casus

Lesdag 4: Presentatiedag (duur nader te bepalen naar aanleiding van aantal deelnemers)
Per persoon 20 minuten presentatie van het advies waarbij op onder andere de volgende aspecten beoordeeld wordt:

• Een beschrijving van het welzijnsprobleem en de negatieve effecten hiervan op lange termijn voor een gekozen diersoort.
• Een stakeholder analyse.
• Analyse van geldende wet- en regelgeving. 
• Onderbouwing van gedragsmatige en/of fysiologische meetmethodieken om kwaliteit van welzijn te bepalen.
• Een beargumenteerd en gevisualiseerd (eventueel met bruikbare tool) advies dat bestaat uit één of een combinatie van meerdere oplossingen.

• Je beschikt al over enige kennis van ecologie, soortgedrag en natuurbeheer. 
• Je komt specifieke kennis en methoden tekort om het welzijn van wilde dieren systematisch te analyseren en mee te nemen in beheer- of beleidskeuzes.
• De cursus is op hbo-niveau waardoor tenminste mbo-niveau 4 is voor deelname wordt geadviseerd.
• Goed begrip van de Engelse taal is nodig om wetenschappelijke literatuur te kunnen lezen en begrijpen.

Als goede voorbereiding op de cursusdagen en de presentatie (eindtoets) is het van belang dat een praktijkcasus wordt uitgekozen en dat literatuur wordt doorgelezen. Dit geeft een per cursist wisselende belasting (4-8 uur per bijeenkomst) afhankelijk van de kennis van de Engelse taal.